توضیحات کتاب کلیات نظامی گنجوی - دیوان خمسه نظامی در واقع عبارت از شش دفتر است که چون شرفنامه و اقبالنامه هر دو شامل داستان اسکندر مقدونی است، این دو منظومه را با هم اسکندرنامه نیز گفته اند. مجموعه شش دفتر را خمسه نظامی نامیده اند.
هر یک از شش دفتر او بنا به درخواست یکی از فرامانروایان زمان به رشته ی نظم درآمده است.
1 - مخزن الاسرار به نام ملک فخرالدین بهرامشاه پادشاه ارزجان به سال 552 پایان یافته است.
2 - خسرو و شیرین به نام ابوطالب طغرل ابن ارسلان پادشاه سلجوقی و اتابک شمس الدین ابو جعفر محمد ایلدگز ملقب به جهان پهلوان و برادر وی اتابک قزل ارسلان در حدود 573 آغاز و در 576 پایان یافته است.
3 - لیلی و مجنون به خواهش ابوالمظفر شروانشاه که از نسل بهرام چوبین بوده است گفته شده و سرودن آن فقط چهار ماه به طول انجامیده و در 585 هجری پایان پذیرفته است.
4 - هفت پیکر که آن را هفت گنبد و بهرام نامه نیز نامیده اند، به نام سلطان علاء الدین کرپ ارسلان در حدود 593 هجری انجام یافته است.
5 - شرفنامه را به خواهش اتابک اعظم ملک نصرالدین ابوبکر سلجوقی فرزند اتابک محمد جهان پهلوان سروده ولی تاریخ آغاز و انجام آن معلوم نیست اما از قرار پس از 593 هجری به نظم درآمده است.
6 - اقبالنامه یا خردنامه به نام ملک عزالدین محمودبن ارسلان سلجوقی پادشه موصل است. نظامی اقبالنامه را در سال 599 هجری توسط یگانه فرزندش محمد نزد ملک عزالدین فرستاده است و...
( فروشگاه اینترنتی دین بوک )
چکیده کتاب کلیات نظامی گنجوی : از حکیم نظامی شش گنجینه، در بحور مختلف مثنوی به یادگار مانده که علاقه مندان به شعر و ادب فارسی می توانند از آن در محافل خود بهره ببرند.
