کتاب شرح فصوص الحکم

شرح فصوص الحکم قیصری با تحقیق علامه حسن زاده آملی

فصوص‌ الحکم اثر شیخ اکبر ابن عربی از کتب مشهور تصوف و عرفان نظری است. فُصوص جمع واژه «فَص» به معنای نگین است و فصوص‌ الحکم نگین‌های حکمت معنا می‌دهد.

این اثر با وجود حجم اندکش، مهم‌ترین اثر ابن عربی است که در اواخر عمرش به رشته تحریر درآمده است. این کتاب ۲۷ فص دارد و هر فص به منزله یک فصل است. هر فص مشتمل بر حکمت‌هایی است که به یکی از پیامبران نسبت داده شده است. البته، مقصود ابن عربی از این پیامبران نمونه نوعی است و از مقامات و ویژگی‌های کلی چنین افرادی در گذشته و آینده بحث می‌کند و هدف او بررسی تاریخی افرادی معین به صورت خاص نیست.

 وی در مقدمه این کتاب تصریح کرده است که آنچه در این کتاب نگاشته است همان چیزی است که پیامبر اسلام وی را به نگارش آن امر کرده است و فصوص الحکم را در رؤیا به ابن عربی داده است و وی را مأمور کرده است که آن را به اهلش ارائه کند.

بر این کتاب، شرح‏ هاى مختلفى نوشته شده که مشهورترین آنها از آنِ علّامه داود قیصرى (متوفاى ۷۵۱ ه‍ . ق) است. شرح قیصرى از همان آغاز تألیف، مورد قبول اهل عرفان و نظر افتاد و محور بحث و تدریس قرار گرفت. اثر حاضر، همان «شرح فصوص الحکمِ» قیصرى است که آیه اللَّه حسن ‏زاده آملى، استاد مسلّم عرفان و فلسفه در روزگار معاصر، آن را تحقیق کرده و تعلیقه‏ هاى سودمندى بر آن نوشته است.

حضرت استاد حسن زاده آملى شرح فصوص قیصرى را در تهران نزد مرحوم استاد فاضل تونى رضوان‌ الله‌‌ تعالى‌ علیه فرا گرفت و خود نیز موفق گردید طى سالیان درازى، چهار دوره آن را تدریس نماید. گفتنی است دروس شرح فصوص الحکم علامه حسن زاده نیز توسط بوستان کتاب چاپ و منتشر شده است.